27 listopada 2017

WCZEŚNIEJSZY URLOP MACIERZYŃSKI (MATERNITA’ ANTICIPATA)






Oprócz obowiązkowego urlopu macierzyńskiego, w niektórych przypadkach istnieje również możliwość przejścia na wcześniejszy urlop, na cały okres trwania ciąży, a nawet dłużej.

W jakich przypadkach można skorzystać z wcześniejszego urlopu macierzyńskiego?

Możecie uzyskać zakaz pracy w następujących przypadkach:
  • poważne zagrożenie zdrowia Waszego i/lub dziecka – obejmuje to zarówno ciążę zagrożoną, jak i sytuacje, w których Wasz stan zdrowia może zagrozić ciąży
  • warunki pracy mogące stanowić zagrożenie dla ciąży
  • wykonywanie przez Was uciążliwej pracy (przewidującej np. noszenie ciężkich przedmiotów, przebywanie w oparach chemicznych czy prowadzenie TIR-a), jeśli nie ma możliwości przeniesienia Was na inne stanowisko

W przypadku ciężkich warunków zatrudnienia decyzja o zakazie pracy może dotyczyć również okresu poporodowego, maksymalnie do siedmiu miesięcy po urodzeniu przez Was dziecka.

Komu przysługuje wcześniejszy urlop macierzyński?

Wniosek o przejście na wcześniejszy urlop macierzyński możecie złożyć, jeżeli:

  • jesteście zatrudnione na umowę o pracę, zarówno na czas określony, jak i nieokreślony – dotyczy to sektora prywatnego oraz publicznego
  • pracujecie na zasadzie współpracy okazjonalnej (lavoro occasionale) lub ciągłej (collaborazione coordinata e continuativa, tzw. co.co.co.)
  • jesteście tzw. cichymi wspólniczkami (associate in partecipazione)
  • prowadzicie własną działalność gospodarcząw tym przypadku możecie przejść na wcześniejszy urlop macierzyński tylko ze względów zdrowotnych, nie z uwagi na warunki pracy

Wniosek o wydanie zakazu pracy

W zależności od sytuacji, zmienia się sposób składania wniosku:

ZAGROŻENIE ZDROWIA

Wniosek o przejście na wcześniejszy urlop macierzyński musicie złożyć w ASL (a dokładnie w Biurze Medycyny Pracy - Medicina Legale) – sprawdźcie na stronie internetowej Waszej ASL, czy można ściągnąć z niej druk wniosku wraz z informacją dotyczącą wymaganych załączników.

Konieczne jest załączenie zaświadczenia lekarskiego, z którego wynikać będzie zagrożenie ciąży (niektóre ASL wymagają też osobnego zaświadczenia o ciąży) – jeżeli zostanie ono wystawione przez lekarza publicznej służby zdrowia, ASL nie będzie przeprowadzać dodatkowej kontroli, która może mieć natomiast miejsce w przypadku zaświadczenia wystawionego przez prywatnego ginekologa. W tym wypadku musicie poczekać na decyzję ASL, która musi zostać wydana w ciągu siedmiu dni od momentu złożenia przez Was wniosku – ponieważ Wasz stan zdrowia nie pozwala na wykonywanie pracy, radziłabym poprosić lekarza rodzinnego o wystawienie zwolnienia lekarskiego na czas oczekiwania na odpowiedź ASL. Na szczęście zazwyczaj wizyta przeprowadzana jest w ASL tego samego dnia w którym składacie wniosek, więc możliwe, że nie będziecie musiały czekać.

Jeden z egzemplarzy decyzji musicie przekazać pracodawcy.

SZKODLIWE WARUNKI PRACY

W tym wypadku pracodawca wypełnia wniosek o wydanie dla Was zakazu pracy na cały okres ciąży, plus ewentualnie na dodatkowe siedem miesięcy po porodzie. Wniosek ten zawiera dane firmy oraz opis Waszych obowiązków służbowych i ryzyka, jakiemu podlegacie podczas ich wykonywania. Oprócz zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego, że oczekujecie dziecka, konieczne jest załączenie części dokumentu BHP (tzw. DVR – Documento di Valutazione dei Rischi), z której wynika szkodliwość pracy oraz kopii dokumentu tożsamościprawnego przedstawiciela firmy.

Wniosek wraz z załącznikami należy złożyć w lokalnej Dyrekcji Pracy (Direzione Provinciale del Lavoro), która przed wydaniem decyzji może przeprowadzić kontrolę w Waszym miejscu pracy, by upewnić się, że rzeczywiście opisane warunki odpowiadają rzeczywistości. Wcześniejszy urlop macierzyński rozpoczyna się wraz z datą decyzji wydanej przez DPL, więc w oczekiwaniu na nią musicie przejść na chorobowe.

Również w tym przypadku jeden z egzemplarzy decyzji musicie przekazać pracodawcy.

Podczas chorobowego nie możecie opuszczać mieszkania w godzinach, o których pisałam tutaj, gdyż INPS może przeprowadzić kontrolę – po uzyskaniu pozytywnej decyzji z ASL lub INPS nie będziecie już kontroli podlegać.

Wniosek do INPS o wypłatę zasiłku macierzyńskiego

To nie wszystko – po wydaniu decyzji o zakazie pracy musicie złożyć w INPS wniosek o wypłatę wcześniejszego zasiłku macierzyńskiego w wysokości 80% Waszego wynagrodzenia (jeśli Wasz kontrakt zbiorowy to przewiduje, pracodawca może być zobowiązany do wypłacania Wam brakujących 20%). Dotyczy to zarówno tych z Was, którym macierzyńskie będzie wypłacane za pośrednictwem pracodawcy (kobiet zatrudnionych na umowę o pracę), jak i tych, które otrzymają je bezpośrednio z INPS (pracownic sezonowych, kobiet pracujących w rolnictwie na czas określony, okazjonalnie w przemyśle rozrywkowym czy opiekunkom i pomocom domowym).

Wniosek możecie złożyć na trzy sposoby:
  • na stronie internetowej INPS – musicie być zarejestrowane na portalu i posiadać kod dostępu (PIN)
  • przez telefon, dzwoniąc na specjalny numer INPS – darmowy 803164 z telefonów stacjonarnych lub płatny 06 164164 z telefonów komórkowych i z zagranicy)
  • za pośrednictwem związków zawodowych (patronato), które wypełnią wniosek i prześlą go w Waszym imieniu do INPS
W zależności od sytuacji, system automatycznie wyświetli informację o wymaganych załącznikach. Zgodnie z okólnikiem INPS nr 82 z dnia 04.05.2017 r., lekarze mają obowiązek przesyłać do INPS zaświadczenia o ciąży i jej przerwaniu, co oznacza, że nie musicie już dostarczać do oddziału INPS oryginału zaświadczenia.
W przypadku wypłaty zasiłku przez INPS na Wasze konto bankowe, musicie przesłać dodatkowo druk SR163, który musi być potwierdzony przez bank, w którym macie konto.


21 listopada 2017

CHOROBOWE WE WŁOSZECH

 
Ponieważ od czterech miesięcy przybywam na zwolnieniu lekarskim (chlip), mogę podzielić się z Wami informacjami z pierwszej ręki na temat chorobowego we Włoszech. Musicie jednak wiedzieć, że wiele aspektów tej kwestii regulowanych jest przez kontrakty zbiorowe (Contratti Collettivi Nazionali di Lavoro, w skrócie CCNL), więc koniecznie sprawdźcie w umowie, pod jaki kontrakt podlegacie i tam znajdziecie szczegóły dotyczące Waszej branży, gdyż nie jestem w stanie zająć się każdym sektorem z osobna.

Komu INPS wypłaca zasiłek chorobowy?

To pytanie może wydać Wam się dziwne, ale tak właśnie jest – w niektórych przypadkach, regulowanych poszczególnymi kontraktami zbiorowymi, INPS nie wypłaca chorobowego, które pokrywane jest przez pracodawcę lub nie przysługuje w ogóle.

Pierwsze trzy dni chorobowego są zawsze pokrywane w całości przez pracodawcę (jeśli przewiduje to Wasz kontrakt zbiorowy), INPS wypłaca zasiłek chorobowy dopiero od czwartego dnia.

Zasiłek chorobowy wypłacany przez INPS przysługuje następującym osobom:
  • pracownikom fizycznym (operai) branży przemysłowej (industria) – w przypadku pracowników biurowych (impiegati) tej branży wynagrodzenie podczas choroby jest w całości pokrywane przez pracodawcę
  • pracownikom fizycznym i biurowym (impiegati) branży usługowej (terziario e servizi)
  • pracownikom branży rolniczej (agricoltura)
  • pracownikom przemysłu rozrywkowego (spettacolo)
  • pracownikom branży morskiej (marittimi)
  • stażystom
  • osobom bezrobotnym
  • osobom, których umowa o pracę została zawieszona
 
Jak widzicie, INPS nie wypłaca zasiłku m.in. opiekunkom i pomocom domowym (o czym pisałam tutaj), kadrze kierowniczej czy osobom pracującym na zasadzie samozatrudnienia.

Maksymalny okres wypłacania zasiłku chorobowego

W większości przypadków zasiłek chorobowy wypłacany przez INPS przysługuje maksymalnie przez 180 dni w roku. Odrębne zasady obowiązują natomiast w następujących przypadkach:
  • pracownicy fizyczni branży przemysłowej oraz pracownicy fizyczni i biurowi branży usługowej zatrudnieni na umowę na czas określony – zasiłek przysługuje przez okres równy okresowi przepracowanemu w ciągu ostatnich 12 miesięcy poprzedzających chorobę, przy czym nie może być on wypłacany przez okres krótszy niż 30 dni i dłuższy niż 180 dni w roku kalendarzowym; oczywiście prawo do zasiłku wygasa wraz z końcem umowy o pracę
  • pracownicy branży rolniczej zatrudnieni na umowę na czas określony – zasiłek, wypłacany przez maksymalny okres 180 dni, przysługuje tylko wówczas, gdy przepracowaliście w rolnictwie co najmniej 51 dni w roku poprzednim lub w roku bieżącym, w okresie poprzedzającym chorobę
  • osoby bezrobotne – zasiłek przysługuje jedynie w przypadku, gdy zachorujecie w ciągu 60 dni od utraty pracy
  • osoby zawieszone - zasiłek przysługuje jedynie w przypadku, gdy zachorujecie w ciągu 60 dni od zawieszenia umowy, przy czym umowa ta musi być na czas nieokreślony
  • pracownicy branży morskiej i rybackiej – jeśli zachorujecie podczas rejsu (tzw. malattia fondamentale), przysługuje Wam chorobowe od pierwszego dnia po opuszczeniu pokładu przez maksymalny okres 365 dni; w niektórych przypadkach możecie otrzymać zasiłek również w razie choroby, która dotknie Was w ciągu 28 dni po zejściu z pokładu (tzw. malattia complementare) – przysługuje on od czwartego dnia od momentu zgłoszenia choroby przez maksymalnie 365 dni; dodatkowo przysługuje Wam odrębny zasiłek z tytułu tymczasowej niezdolności do pracy, jeśli zachorujecie w okresie od 29. do 180. dnia po opuszczeniu pokładu - możecie go otrzymywać począwszy od czwartego dnia od momentu zgłoszenia choroby przez maksymalnie 180 dni
Kontrakty zbiorowe zawierają zapisy dotyczące okresu choroby, w ciągu którego pracodawca nie może Was zwolnić (periodo di comporto), nawet po wykorzystaniu maksymalnego okresu wypłacania zasiłku chorobowego.

Wysokość chorobowego

Zasada ogólna jest taka, że INPS wypłaca zasiłek chorobowy w pewnej wysokości, natomiast w zależności od Waszego kontraktu zbiorowego pracodawca może być zobowiązany do dopłacenia kwoty brakującej do osiągnięcia pełnego wynagrodzenia.

INPS bierze pod uwagę Wasze średnie dzienne wynagrodzenie, wyliczane na podstawie określonej formuły, i wypłaca:
  • 50% wynagrodzenia w okresie od 4. do 20. dnia choroby
  • 66,66% wynagrodzenia w okresie od 20. do 180. dnia choroby
 
Od tej reguły istnieją jednak wyjątki:
  • pracownicy administracji publicznej – 80% wynagrodzenia przez cały okres choroby
  • pracownicy cukierni - 80% wynagrodzenia przez cały okres choroby
  • osoby bezrobotne i zawieszone – zasiłek jest zmniejszony o 2/3 w stosunku do kwoty przysługującej w „standardowych” przypadkach
  • osoby przebywające w szpitalu i nie mające członków rodziny na utrzymaniu – 2/5 przysługującej kwoty (wyjątek stanowi dzień wypisania ze szpitala, za który otrzymacie pełny zasiłek)
  • pracownicy branży morskiej – 75% średniego dziennego wynagrodzenia otrzymanego w ciągu ostatnich 30 dni przed chorobą, w przypadku zachorowania na pokładzie lub w ciągu 28 dni od zejścia ze statku; dodatkowo mają oni prawo do otrzymania odrębnego zasiłku w przypadku niemożności wypływania w rejs z powodu choroby

Zwolnienie lekarskie – procedura

Aby móc otrzymać zasiłek chorobowy, musicie uzyskać zwolnienie lekarskie (certificato di malattia), również w przypadku choroby trwającej tylko jeden dzień. Takie zwolnienie może być wystawione przez lekarza rodzinnego, lekarza specjalistę pracującego w publicznej służbie zdrowia (lub mającego podpisaną umowę z SSN), personel szpitalny, dyżurną straż medyczną (guardia medica) oraz pracowników pogotowia ratunkowego. Pamiętajcie, że lekarz nie może wystawić zwolnienia z datą wsteczną, więc musicie wybrać się do niego pierwszego dnia choroby, nie później. Jeśli po okresie wskazanym na zwolnieniu nadal jesteście chorzy, lekarz wystawi kolejne zwolnienie, które będzie kontynuacją poprzedniego.

Lekarz przesyła zwolnienie do INPS za pomocą specjalnie do tego przeznaczonego portalu, a Wy otrzymujecie numer zwolnienia, który musicie podać pracodawcy(czasem lekarz daje kopie zwolnienia, ale nie jest do tego zobowiązany). Tak naprawdę pracodawca ma wgląd do zwolnień lekarskich wszystkich pracowników na stronie INPS, więc ten obowiązek mógłby spokojnie zostać zniesiony, ale Włosi lubią tracić czas na bzdury i niepotrzebne procedury.

Tak przy okazji, jeśli jesteście zarejestrowani na stronie INPS, możecie tam znaleźć wszystkie Wasze zwolnienia lekarskie – wystarczy wybrać opcję Consultazione certificati di malattia per il cittadino.

W przypadku choroby musicie przede wszystkim powiadomić o tym pracodawcę, jeszcze zanim pójdziecie do lekarza – w kontraktach zbiorowych jest napisane, ile macie na to czasu.

Kontrole lekarskie przeprowadzane przez INPS

Jedną z informacji, jaką musi zawierać zwolnienie lekarskie jest adres, pod którym będziecie przebywać w okresie choroby – podaje się go dlatego, że INPS oraz pracodawca (za pośrednictwem INPS, do którego wysyła odpowiedni wniosek) mają prawo przeprowadzać kontrole lekarskie, tzw. visite fiscali. Zwolnione są z nich jedynie:

  • osoby wymagające leczenia ratującego życie, odpowiednio udokumentowanego
  • osoby wymagające leczenia powiązanego w orzeczonym co najmniej 67-procentowym stopniem niepełnosprawności 
  • osoby przebywające na zwolnieniu lekarskim w wyniku wypadku przy pracy – tylko w przypadku pracowników administracji publicznej
  • kobiety przebywające na wcześniejszym urlopie macierzyńskim (maternità anticipata) ze względów zdrowotnych
 
W pozostałych przypadkach nie możecie opuszczać mieszkania w następujących godzinach, również w weekendy, niedziele i święta, nawet jeśli w tych dniach nie pracujecie:

  • pracownicy firm prywatnych – w godzinach 10:00-12:00 i 17:00-19:00
  • pracownicy administracji publicznej – w godzinach 9:00-13:00 i 15:00-18:00
 
Jeśli lekarz wysłany przez INPS nie zastanie Was w domu, możecie zostać ukarani odebraniem zasiłku chorobowego w wysokości:

  • 100% w przypadku pierwszej nieobecności, za maksymalnie pierwsze 10 dni zwolnienia
  • 50% w przypadku drugiej nieobecności, za pozostały okres
  • całkowitej kwoty zasiłku, w przypadku trzeciej nieusprawiedliwionej nieobecności
 
Lekarz zostawia coś w rodzaju awizo, a Wy musicie stawić się na wizytę kontrolną we wskazanym miejscu – jeśli się nie stawicie, INPS może nałożyć na Was taką samą karę, jak w przypadku drugiej nieobecności.

Na usprawiedliwienie nieobecności macie 15 dni – niestety niemożność wstania z łóżka nie jest, zdaniem INPS, wystarczającym usprawiedliwieniem, więc nawet jeśli połamaliście obie nogi i jesteście sami w domu, macie jakimś cudem wstać i otworzyć drzwi. Uznawane są natomiast siła wyższa, wizyty specjalistyczne, terapie czy sytuacje wymagające Waszej obecności, np. pogrzeb bliskiej osoby, przy czym musicie wykazać, że nie mieliście możliwości załatwić tego poza godzinami wyznaczonymi na kontrolę.

Zmiana adresu podczas zwolnienia

Jeśli musicie zmienić miejsce pobytu podczas choroby, chociażby dlatego, że ciocia Frania lepiej się Wami zajmie niż własny mąż, możecie to zrobić, jednak tylko na terytorium Włoch. Wyjazd za granicę wymaga uprzedniego upoważnienia ze strony INPS, które wydawane jest w zasadzie tylko wówczas, gdy wykażecie, że uzyskacie tam lepszą opiekę lekarską niż we Włoszech.

Zgłoszenia zmiany adresu możecie dokonać w jeden z następujących sposobów:
  • dzwoniąc na infolinię INPS, na darmowy numer 803164 z telefonów stacjonarnych lub na płatny numer 06164164 z telefonów komórkowych
  • pocztą elektroniczną na adres medicolegale.nazwaoddziału@inps.it; w miejsce „nazwaoddziału” musicie oczywiście wpisać odpowiedni oddział INPS – jeśli nie wiecie, jak się nazywa Wasz oddział, wpiszcie Wasz kod pocztowy (CAP) tutaj 
  • faksem na numer Waszego oddziału (znajdziecie go w sposób opisany wyżej)

A jeśli zachoruję podczas pobytu w Polsce?

Zgodnie z przepisami unijnymi, jako pracownicy zatrudnieni we Włoszech podlegacie włoskim przepisom, dlatego procedura generalnie się nie zmienia, choć siłą rzeczy niemożliwe jest przesłanie zwolnienia przez polskiego lekarza do INPS, gdyż nie ma on dostępu do włoskiego systemu.

Musicie zgłosić się do lekarza, który wyda Wam zwolnienie lekarskie na druku ZUS-ZLA (tylko taki druk jest uznawany przez INPS), a następnie w ciągu dwóch dni konieczne jest wysłane go do INPS oraz do pracodawcy, najlepiej listem poleconym z potwierdzeniem odbioru. W przypadku INPS nie ma potrzeby legalizacji ani tłumaczenia zwolnienia, gdyż INPS sam sobie tłumaczy zwolnienia wystawione w innych państwach UE. Pracodawca natomiast ma prawo żądać od Was przetłumaczenia dokumentu, więc najlepiej skontaktujcie się z nim i zapytajcie, czy i jakie tłumaczenie jest konieczne.

INPS może teoretycznie podjąć decyzję o wysłaniu kontroli lekarskiej za pośrednictwem ZUS-u, powinniście więc pamiętać o nie opuszczaniu miejsca pobytu w godzinach „kontrolnych”, jednak osobiście podejrzewam, że prawdopodobieństwo takiej kontroli jest dość niskie.

3 listopada 2017

PODWÓJNE OPODATKOWANIE WŁOSKIEJ EMERYTURY






 
Zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania podpisaną przez Polskę i Włochy, emerytury i podobne świadczenia podlegają opodatkowaniu tylko i wyłącznie w kraju stałego zamieszkania. Jeżeli więc otrzymujecie włoską emeryturę i mieszkacie w Polsce, INPS nie powinien pobierać zaliczki na poczet podatku dochodowego, gdyż podatek musicie zapłacić w Polsce i zapewne polski bank pobiera co miesiąc odpowiednią kwotę.

Dlaczego INPS pobiera zaliczki na poczet podatku?

INPS pełni rolę płatnika podatku, więc – podobnie jak pracodawcy – pobiera z Waszej emerytury kwotę należnego podatku, obliczając ją zgodnie z dochodem uzyskiwanym z tejże emerytury i ewentualnych innych wypłacanych przez siebie świadczeń (np. renty rodzinnej czy renty inwalidzkiej zwanej assegno ordinario di invalidità).

Jeśli nie wymeldujecie się z Włoch, INPS nie może wiedzieć, że już we Włoszech nie mieszkacie i nadal pobiera podatek, choć nienależny. Dlatego też warto pamiętać o wymeldowaniu się z Włoch przed wyprowadzką do Polski, tym bardziej, że zazwyczaj można zrobić to drogą mailową, bez konieczności latania po urzędach.

Co zrobić, jeśli emerytura jest podwójnie opodatkowana?

Musicie wysłać do INPS specjalny wniosek, który składa się na specjalnym formularzu CI531 – niestety nie istnieje wersja włosko-polska, więc najlepiej wydrukować wersję włosko-angielską, którą znajdziecie tutaj. Ostatnią część musi wypełnić polski urząd skarbowy, gdyż konieczne jest oficjalne potwierdzenie, że jesteście zameldowani w Polsce i podlegacie tamtejszym przepisom podatkowym.

Otrzymuję sygnały, że polski urząd skarbowy wydaje tylko polskie zaświadczenia CFR-1 (które zawierają opisy również po angielsku), więc jeśli urzędnicy nie będą chcieli wypełnić włoskiego druku, spróbujcie przesłać do INPS polski formularz jako załącznik do włoskiego druku wypełnionego przez Was - polski formularz może w tym wypadku pełnić rolę drugiej części włoskiego, którą powinna wypełnić instytucja polska. W piśmie adresowanym do INPS wyjaśnijcie, że jest to jedyny dokument, jaki może wydać polski urząd skarbowy i że odmówiono Wam wypełnienia włoskiego druku.

Wypełniony druk należy wysłać listem, najlepiej poleconym zwrotnym, do oddziału INPS, która zajmuje się wypłatą Waszej emerytury, a że chodzi o emeryturę "międzynarodową", wypłacaną za granicę, odpowiednim oddziałem jest oddział w Terni.

UWAGA! Jeśli złożycie wniosek o zwolnienie z włoskiego opodatkowania po 30 września danego roku, emerytura otrzymana w tymże roku zostanie opodatkowana we Włoszech i dopiero od roku następnego zostanie zwolniona z podatku.

Zwrot nadpłaty podatku

Jeśli nie zdążycie złożyć wniosku przed 30 września, istnieje możliwość złożenia wniosku o zwrot nadpłaty podatku do włoskiego urzędu skarbowego w Pescarze – na odpowiedź czeka się zazwyczaj długo, więc musicie uzbroić się w cierpliwość.

Wniosek ten składa się na zwykłej kartce i podpisuje. Wystarczy napisać, że wnioskujecie o zwrot takiej, a nie innej kwoty, gdyż została ona pobrana niesłusznie przez INPS, biorąc pod uwagę, ze mieszkacie na stale w Polsce. Konieczne jest załączenie ksera dowodu tożsamości, zaświadczenia z polskiego urzędu skarbowego o rezydencji podatkowej oraz zaświadczenia o rocznych dochodach otrzymanego z INPS (tzw. Certificazione Unica), z którego wynika, że pobrał on podatek, choć nie powinniście go płacić.

Wniosek wyślijcie listem poleconym zwrotnym na poniższy adres:
Agenzia delle Entrate
Centro operativo di Pescara
Via Rio Sparto, 21
65100 Pescara




Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...